Op 23 juni organiseert LOSNING ICT in Den Bosch het kennisevent LOSNING connect, AI in de praktijk, over wat AI echt betekent voor architectuur en bouw.
Artificial Intelligence is geen toekomstmuziek meer binnen architectuur en bouw. Het zit al in de dagelijkse praktijk. Vaak ongemerkt. Een ontwerpvariant genereren, een planning analyseren, een document laten samenvatten of projectinformatie sneller verwerken binnen BIM workflows. Veel architecten, BIM managers en bouwprofessionals gebruiken vandaag al AI, zonder volledig te overzien hoeveel invloed die technologie inmiddels heeft op ontwerpkeuzes, samenwerking, dataverwerking en besluitvorming.
En precies daar ontstaat een fundamenteel spanningsveld.
De sector praat nog vaak over AI alsof het een interessante ontwikkeling is die eraan komt, terwijl AI in werkelijkheid al verweven raakt met ontwerp, data en dagelijkse werkprocessen. Dat maakt één harde conclusie onvermijdelijk: organisaties die AI vandaag nog behandelen als experiment, lopen strategisch achter.
AI zit inmiddels overal in de architectuurpraktijk
De discussie gaat allang niet meer over de vraag óf AI gebruikt wordt binnen architectuur. Die fase is voorbij.
Veel gebruikte softwareplatformen bevatten inmiddels AI toepassingen. Denk aan Copilot binnen Microsoft 365, AI ondersteunende analyses, generative design, automatische modelcontroles en BIM software die processen optimaliseert op basis van data en gebruikersgedrag.
Wat begint als een handig hulpmiddel om sneller te werken, krijgt daarmee steeds meer invloed op dagelijkse keuzes binnen projecten. Dat levert duidelijke voordelen op. Informatie wordt sneller toegankelijk, repetitief werk neemt af, workflows worden efficiënter en besluitvorming kan beter worden ondersteund.
Maar daartegenover staat een ontwikkeling waar opvallend weinig organisaties echt grip op hebben.
Want hoe meer AI processen ondersteunt, hoe belangrijker het wordt om controle te houden over output, datastromen en verantwoordelijkheid.
Veel organisaties digitaliseren sneller dan ze bestuurlijk volwassen worden
Dat klinkt scherp, maar het raakt precies de kern van het probleem.
Veel bedrijven focussen op efficiëntie, terwijl de echte uitdaging ligt in beheersbaarheid. Zeker nu regelgeving zoals de Europese AI Act en NIS2 de verantwoordelijkheid nadrukkelijk richting directie en bestuur verschuift.
Een organisatie moet steeds beter kunnen uitleggen hoe AI wordt toegepast, welke invloed AI heeft op processen, welke menselijke controle aanwezig is, hoe data wordt beveiligd en hoe besluitvorming aantoonbaar wordt vastgelegd.
Daarmee verschuift AI van een IT onderwerp naar een strategisch bestuursvraagstuk.
En juist daar wringt het binnen een groot deel van de sector. Veel bouwbedrijven en architectenbureaus zijn digitaal verder ontwikkeld dan hun governance structuur aankan. Teams kiezen zelfstandig tools, systemen groeien versnipperd naast elkaar en basismaatregelen zoals multifactor authenticatie, toegangsbeheer en monitoring zijn lang niet altijd consequent ingericht.
De sector oogt digitaal volwassen, maar blijkt in de praktijk vaak kwetsbaarder dan gedacht.
LOSNING ICT ziet waar organisaties vastlopen
Het echte vraagstuk rondom AI ligt niet alleen in technologie, maar vooral in controle, continuïteit en digitale weerbaarheid.
Dat is niet verrassend wanneer je kijkt naar de praktijk binnen architectuur en bouw.
Een grafische werkplek voor BIM software zoals Revit of Solibri kost inmiddels al snel tussen de 4.000 en 5.000 euro per medewerker. Bij grotere architectenbureaus loopt dat op tot investeringen van tonnen aan hardware, terwijl organisaties tegelijk steeds flexibeler moeten kunnen opschalen of afschalen.
Daar komt bij dat de sector steeds intensiever samenwerkt in gedeelde digitale omgevingen. Modellen, projectdata, visualisaties en communicatie lopen door meerdere systemen en organisaties heen. Juist daardoor groeit het risico wanneer beveiliging, beheer en governance niet centraal zijn ingericht.
Volgens LOSNING ICT onderschatten veel organisaties hoe afhankelijk zij inmiddels zijn geworden van hun digitale infrastructuur.
AI zonder controle is geen innovatie, maar een risico.
Het is een harde uitspraak, maar wel één die steeds relevanter wordt nu AI dieper verweven raakt met dagelijkse ontwerp en besluitvormingsprocessen.
De architect blijft verantwoordelijk, ook wanneer AI meedenkt
AI kan adviseren, analyseren en genereren. Maar AI draagt nooit de eindverantwoordelijkheid. Die blijft bij de organisatie en uiteindelijk bij de mensen die besluiten nemen.
Toch vervaagt die grens in de praktijk steeds verder.
Een AI tool kan ontwerpvoorstellen genereren, projectinformatie interpreteren of risico’s analyseren. Dat versnelt processen aanzienlijk. Maar hoe controleer je of gegenereerde informatie klopt? Welke databronnen worden gebruikt? Waar wordt data opgeslagen? En onder welke wetgeving valt die informatie?
Dat zijn geen theoretische vragen meer.
Binnen veel architectenbureaus en bouwbedrijven ontstaan hybride werkprocessen waarin AI direct invloed heeft op ontwerp, communicatie en besluitvorming. Terwijl governance, security en eigenaarschap vaak nog onvoldoende zijn ingericht.
Niet omdat de technologie slecht is, maar omdat veel organisaties sneller digitaliseren dan dat ze bestuurlijk volwassen worden.
LOSNING connect brengt praktijk, strategie en risico samen
Tijdens LOSNING connect, AI in de praktijk brengt LOSNING ICT deze ontwikkelingen bewust terug naar de praktijk.
Geen abstracte AI verhalen. Geen oppervlakkige hypepresentaties. Maar concrete toepassingen, risico’s en praktijkervaringen vanuit architectuur, cybersecurity en cloudinfrastructuur.
Het event richt zich specifiek op architecten, BIM managers, IT verantwoordelijken en directies binnen bouw en architectuur die willen begrijpen wat AI betekent voor hun organisatie, processen en dataveiligheid.
Een belangrijk onderdeel van het programma is de bijdrage van Sandra Wigmans Pustjens, architect en directielid bij SATIJNplus. Zij deelt concrete praktijkervaringen over het toepassen van AI binnen architectuurprojecten en laat zien hoe AI daadwerkelijk waarde kan toevoegen in het dagelijkse werkproces.
Daarnaast wordt vanuit Kaseya ingegaan op cybersecurity, AI risico’s en de impact van de AI Act. Daarmee wordt AI niet alleen benaderd als kans, maar ook als onderwerp dat vraagt om beleid, controle en digitale weerbaarheid.
De infrastructuur achter AI wordt nog altijd onderschat
Een opvallend sterk onderdeel van het event is de exclusieve rondleiding binnen het Tier 3 datacenter van Interconnect in Den Bosch.
Dat lijkt misschien een technisch detail, maar juist daar zit een belangrijk strategisch vraagstuk.
Veel organisaties gebruiken cloudplatformen en AI oplossingen zonder echt stil te staan bij vragen als: waar staat onze data, onder welke wetgeving valt die data, wie heeft toegang, hoe is continuïteit ingericht en wat gebeurt er bij een incident?
Datasoevereiniteit wordt daarmee steeds minder een IT vraag en steeds meer een bestuursvraag.
Voor architectenbureaus is dat extra relevant. Ontwerpen, modellen, projectbibliotheken en intellectueel eigendom vormen immers de kern van hun organisatie. Wanneer grip op data ontbreekt, ontstaat ook afhankelijkheid.
En juist daar ligt volgens LOSNING ICT een fundamentele uitdaging voor de sector.
Binnenkort: interview met Koen van Besouw
Binnenkort verschijnt op BIM Register ook een uitgebreid interview met Koen van Besouw, managing director van LOSNING ICT.
Daarin gaat hij dieper in op NIS2, bestuurlijke aansprakelijkheid, cybersecurity binnen architectuur en bouw, grafische cloudomgevingen, datasoevereiniteit, AI risico’s en de strategische impact van digitalisering.
Dat interview maakt duidelijk dat technologie allang niet meer alleen over software draait, maar over continuïteit, eigenaarschap en bestuurlijke keuzes.
AI vraagt om leiderschap, niet alleen om tools
AI gaat architectuur en bouw fundamenteel veranderen. Niet ergens in de toekomst, maar nu.
De vraag is niet meer welke organisaties AI gaan gebruiken. De vraag is welke organisaties begrijpen hoe ze AI veilig, strategisch en toekomstbestendig inzetten.
Organisaties die nu investeren in kennis, governance en veilige AI toepassingen bouwen de voorsprong van de komende vijf jaar. Organisaties die blijven afwachten, lopen het risico ingehaald te worden door partijen die AI strategisch durven te integreren.
Tijdens LOSNING connect, AI in de praktijk op 23 juni in Den Bosch wordt duidelijk hoe AI, cybersecurity, cloud en datasoevereiniteit elkaar inmiddels direct raken binnen architectuur en bouw.
Meer informatie en aanmelden kan via de website van LOSNING ICT.
